สถานการณ์มลพิษทางอากาศทั่วโลก วันที่ 11 สิงหาคม 2569 พบว่า หลายเมืองใหญ่ยังมีค่าดัชนีคุณภาพอากาศ (AQI) อยู่ในระดับที่ต้องเฝ้าระวัง โดยข้อมูลการจัดอันดับสดในช่วงเวลา 06.00-07.00 น. พบว่า กูจิง ประเทศมาเลเซีย มีค่ามลพิษสูงสุดเป็นอันดับ 1 ของโลก ด้วย AQI 175 รองลงมาคือ คูเวตซิตี ประเทศคูเวต AQI 170 และ กัมปาลา ประเทศยูกันดา AQI 165
สำหรับ 10 เมืองใหญ่ที่มีมลพิษทางอากาศสูงสุดในช่วงเวลาดังกล่าว มีดังนี้
กูจิง ประเทศมาเลเซีย AQI 175
คูเวตซิตี ประเทศคูเวต AQI 170
กัมปาลา ประเทศยูกันดา AQI 165
จาการ์ตา ประเทศอินโดนีเซีย AQI 160
เดลี ประเทศอินเดีย AQI 158
แบกแดด ประเทศอิรัก AQI 154
ลาฮอร์ ประเทศปากีสถาน AQI 154
กัวลาลัมเปอร์ ประเทศมาเลเซีย AQI 153
โดฮา ประเทศกาตาร์ AQI 137
มานามา ประเทศบาห์เรน AQI 134
จากข้อมูลดังกล่าวจะเห็นว่า เมืองในเอเชียและตะวันออกกลางติดอยู่ในกลุ่มเมืองที่มีค่ามลพิษสูงหลายแห่ง โดยเฉพาะ มาเลเซีย ที่มีถึง 2 เมืองติดอันดับ ได้แก่ กูจิงและกัวลาลัมเปอร์ ขณะที่เมืองใหญ่อย่างจาการ์ตา เดลี แบกแดด และลาฮอร์ ก็มีค่าดัชนีคุณภาพอากาศอยู่ในระดับสูงเช่นกัน
AQI สูง กระทบสุขภาพอย่างไร
เมื่อค่าดัชนีคุณภาพอากาศเพิ่มสูงขึ้น ความเสี่ยงต่อสุขภาพก็เพิ่มตามไปด้วย โดยเฉพาะจากฝุ่นละอองขนาดเล็ก เช่น PM2.5 ซึ่งสามารถเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจและส่งผลกระทบต่อสุขภาพได้
ผู้ที่มีความเสี่ยงเป็นพิเศษ ได้แก่ เด็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ และผู้ที่มีโรคประจำตัวเกี่ยวกับระบบทางเดินหายใจหรือหัวใจ ควรติดตามค่าคุณภาพอากาศอย่างใกล้ชิดและลดการสัมผัสมลพิษเมื่อค่าฝุ่นอยู่ในระดับสูง
วิธีป้องกันตัวเมื่อค่าฝุ่นและมลพิษสูง
- ลดหรือเลี่ยงกิจกรรมกลางแจ้ง โดยเฉพาะการออกกำลังกายหรือทำกิจกรรมที่ต้องใช้แรงมาก
- สวมหน้ากากที่สามารถกรองอนุภาคขนาดเล็กได้ เช่น หน้ากากมาตรฐาน N95 หรือเทียบเท่า เมื่อจำเป็นต้องออกนอกอาคาร
- ปิดประตูและหน้าต่าง ในช่วงที่คุณภาพอากาศภายนอกอยู่ในระดับไม่ดี เพื่อลดการนำมลพิษเข้าสู่อาคาร
- ใช้เครื่องฟอกอากาศ ภายในบ้านหรือห้องทำงาน หากมีความจำเป็นและสามารถดำเนินการได้
- ติดตามค่าฝุ่นอย่างสม่ำเสมอ ก่อนวางแผนเดินทางหรือทำกิจกรรมกลางแจ้ง
- กลุ่มเสี่ยงควรเพิ่มความระมัดระวัง และหลีกเลี่ยงพื้นที่ที่มีมลพิษสูงเป็นเวลานาน
- หากมีอาการผิดปกติ เช่น ไอ หายใจลำบาก แน่นหน้าอก หรือระคายเคืองอย่างรุนแรง ควรหยุดกิจกรรมและเข้ารับคำแนะนำจากบุคลากรทางการแพทย์
ทั้งนี้ ค่าดัชนีคุณภาพอากาศสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลาตามสภาพอากาศ ทิศทางลม และแหล่งกำเนิดมลพิษ ดังนั้นประชาชนควรตรวจสอบค่าคุณภาพอากาศล่าสุดในพื้นที่ก่อนออกจากบ้าน โดยเฉพาะในช่วงที่มีการแจ้งเตือนมลพิษทางอากาศในระดับสูง