กรมสุขภาพจิต ร่วมกับ Miss Thailand World และเครือข่ายจิตอาสาผู้ฟังที่ดี ร่วมจัดกิจกรรมรณรงค์ป้องกันการฆ่าตัวตาย โครงการ “หัวใจมีหู” เนื่องในวันป้องกันการฆ่าตัวตายโลก ซึ่งตรงกับวันที่ 10 กันยายนของทุกปี เพื่อรณรงค์ให้คนในสังคมรับบทบาทของการเป็นผู้ฟังที่ดี โดยเริ่มต้นจากการรับฟังคนในครอบครัว คนใกล้ชิด ให้ได้ระบายความเครียด ความทุกข์ในใจ ให้มีกำลังใจในการใช้ชีวิตมากขึ้น ส่งผลให้ลดการสูญเสีย และลดอัตราการฆ่าตัวตายในสังคมไทย

นายแพทย์พงศ์เกษม ไข่มุกด์ รองอธิบดีกรมสุขภาพจิต เปิดเผยภายหลังเป็นประธานเปิดกิจกรรมรณรงค์ป้องกันการฆ่าตัวตาย “หัวใจมีหู HEART WITH EARS” เมื่อวันที่ 9 กันยายน 2562 ณ ลานกิจกรรมสยามสแควร์ ว่า สถานการณ์ตัวเลขสถิติล่าสุดเกี่ยวกับการฆ่าตัวตายในประเทศไทย ปี 2561-2562 หากเปรียบเทียบตัวเลขรอบ 6 เดือน พบอัตราการฆ่าตัวตายสำเร็จ ในปี 2561 รอบ 6 เดือนแรก ร้อยละ 3.14 ต่อประชากรหนึ่งแสนคน ส่วนรอบ 6 เดือนหลัง ร้อยละ 3.18 ต่อประชากรหนึ่งแสนคน และในปี 2562 รอบ 6 เดือนแรก ร้อยละ 3.08 ต่อประชากรหนึ่งแสนคน และส่วนใหญ่อายุเฉลี่ยอยู่ที่ 45 ปี โดยเป็นเพศชาย ร้อยละ 80.4 ทั้งนี้ ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการฆ่าตัวตาย ในปี 2561-2562 พบเป็นปัญหาเรื่องความสัมพันธ์ ร้อยละ 53.04 ปัญหาจากสุรา ร้อยละ 29 โรคทางกาย ร้อยละ 25.7 ปัญหาด้านเศรษฐกิจ ร้อยละ 19 โรคทางจิต ร้อยละ 12 และโรคซึมเศร้า ร้อยละ 7.8 และพบว่า ผู้ที่พยายามฆ่าตัวตายจะไม่กลับมาทำร้ายตัวเองซ้ำใน 1 ปี ถึงร้อยละ 94.27

นายแพทย์พงศ์เกษม ไข่มุกด์

ทั้งนี้ทางองค์การอนามัยโลก ได้กำหนดให้วันที่ 10 กันยายนของทุกปี เป็นวันป้องกันการฆ่าตัวตายโลก (World Suicide Prevention Day) โดยธีมประเด็นหลักในปี 2562 นี้ คือ การรวมพลังป้องกันการฆ่าตัวตาย (Working Together to Prevent Suicide) เน้นการทำงานร่วมกันในการป้องกันการฆ่าตัวตายในทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคประชาสังคม เพื่อบูรณาการงานป้องกันการฆ่าตัวตาย ให้เกิดผลแก่ประชาชนอย่างสูงสุด ซึ่งกรมสุขภาพจิต ได้ให้ความสำคัญอย่างมากกับการสนับสนุนให้ทุกภาคส่วนมีส่วนร่วม ในการจัดการปัญหาด้านสุขภาพจิตของคนไทย โดยเฉพาะการสร้างทักษะพื้นฐานต่างๆ เช่น การสร้างทักษะให้เป็นผู้ฟังที่ดีในสังคม พร้อมเปิดใจรับฟัง ไม่ตัดสิน เพื่อให้ได้ระบายความเศร้าใจ ความทุกข์ใจ ซึ่งจะทำให้คลายเครียด มีกำลังใจ และมีความสบายใจมากขึ้น ช่วยให้คนไทยมีสุขภาพจิตโดยรวมดีขึ้น เปิดใจรับฟังกันมากขึ้น ส่งผลไปยังเป้าหมายของการลดความสูญเสียจากการฆ่าตัวตายได้เป็นผลสำเร็จ

อย่างไรก็ตามในช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมา กรมสุขภาพจิตได้แต่งตั้ง น้องเกรซ น.ส.นรินทร ชฎาภัทรวรโชติ Miss Thailand World 2019 เป็นแบรนด์แอมบาสเดอร์ทูตด้านสุขภาพจิตอย่างเป็นทางการ รวมทั้งได้จัดโครงการพัฒนาสร้างจิตอาสาผู้ฟังที่ดี โครงการ “Let Me Hear You” เพื่อร่วมทำกิจกรรม Street Side Listener ช่วยเหลือคนในสังคมที่มีความเครียดต้องการผู้รับฟังที่ดี ทั้งนี้ ผู้ที่สนใจหรือกำลังประสบปัญหาสุขภาพใจ สามารถโทรปรึกษาไปยังสายด่วนสุขภาพจิต 1323 หรือใช้งานผ่าน Application Sabaijai เพื่อที่จะประเมินตนเองหรือคนใกล้ชิดถึงความเสี่ยงต่อการทำร้ายตนเอง เพิ่มโอกาสช่องทางในการเข้าถึงบริการด้านสุขภาพจิตให้กับสังคม

สำหรับกิจกรรมรณรงค์ป้องกันการฆ่าตัวตายในวันนี้ คือ โครงการ “หัวใจมีหู HEART WITH EARS” ซึ่งเป็นโครงการที่ดำเนินงานไปพร้อมๆ กับโครงการ “Let Me Hear You” โดยมีเป้าประสงค์ใกล้เคียงกัน เพื่อรณรงค์ให้คนในสังคมรับฟังกันมากขึ้น ภายในงานประกอบด้วยนิทรรศการ “หัวใจมีหู” กิจกรรมศิลปบำบัด กิจกรรมวาดภายในหัวข้อความสุขของฉัน และมีการมอบรางวัล BEST GIVER AWARD 2019 ให้กับคุณอ้อย นภาพร ไตรวิทย์วารีกุล นักจัดรายการวิทยุชื่อดัง แห่งคลับฟลายเดย์
นอกจากนี้กรมสุขภาพจิตได้มีการนำเสนอภาพยนตร์สั้น โครงการ “น้ำ” สะท้อนปัญหาสังคมไทย ซึ่งแต่ละปัญหาเป็นส่วนสำคัญที่นำไปสู่ปัญหาด้านสุขภาพจิต และการสูญเสียจากการฆ่าตัวตาย โดยคนที่ประสบปัญหาเหล่านั้น มักสะท้อนความทุกข์และความอึดอัดในใจเหมือนการกำลังจมอยู่ใต้น้ำ ซึ่งสนับสนุนให้ใช้การรับฟังกันเป็นเครื่องมือสำคัญที่ใช้สำหรับช่วยเหลือคนรอบข้าง โดยสะท้อนให้เห็นว่า “การรับฟังเป็นพลังที่ดีที่สุด” ตลอดจนมีการเสวนาให้ความรู้ พูดคุยกับจิตอาสาผู้รับฟังที่ดี โดยมีน้องเกรซ น.ส.นรินทร ชฎาภัทรวรโชติ Miss Thailand World 2019 ทูตด้านสุขภาพจิต, ผู้เชี่ยวชาญจากกรมสุขภาพจิต, ดารานักแสดง และศิลปินร่วมวงเสวนา รองอธิบดีกรมสุขภาพจิตกล่าว