กลายเป็นคำที่ถูกพูดถึงอย่างกว้างขวางอีกครั้ง สำหรับ "สตอล์กเกอร์" (Stalker) หลังหญิงสาวรายหนึ่งออกมาแชร์ประสบการณ์ต้องใช้ชีวิตอยู่กับการถูกสตอล์กเกอร์คุกคามนานกว่า 5 ปี ทั้งการส่งข้อความไม่เว้นแต่ละวัน ติดตามความเคลื่อนไหว ก้าวก่ายชีวิตส่วนตัว และพยายามบุกรุกเข้ามาภายในบ้าน ซึ่งแม้จะเข้าแจ้งความและดำเนินการตามกฎหมายแล้ว แต่พฤติกรรมดังกล่าวก็ยังไม่ยุติ
เหตุการณ์นี้สะท้อนว่า การถูกสตอล์กเกอร์สะกดรอยไม่ใช่เรื่องเล็ก และไม่ใช่การแสดงออกของความรักหรือความชื่นชอบ หากแต่เป็นการคุกคามที่ส่งผลกระทบต่อความปลอดภัย สุขภาพจิต และการใช้ชีวิตของผู้เสียหายอย่างรุนแรง
สตอล์กเกอร์คืออะไร?
สตอล์กเกอร์ (Stalker) คือ บุคคลที่มีพฤติกรรมติดตาม เฝ้าสังเกต หรือพยายามติดต่อกับอีกฝ่ายอย่างต่อเนื่อง ทั้งที่เจ้าตัวแสดงเจตนาชัดเจนว่าไม่ต้องการติดต่อ พฤติกรรมอาจเกิดขึ้นทั้งในชีวิตจริงและโลกออนไลน์
รูปแบบการคุกคามที่พบได้บ่อย
- ส่งข้อความ โทรศัพท์ หรืออีเมลซ้ำๆ
- สร้างบัญชีโซเชียลมีเดียปลอมเพื่อติดต่อ
- ติดตามไปยังบ้าน ที่ทำงาน หรือสถานที่ที่ผู้เสียหายไปเป็นประจำ
- ส่งของขวัญหรือสิ่งของที่อีกฝ่ายไม่ต้องการ
- เฝ้าติดตามความเคลื่อนไหวผ่านโซเชียลมีเดีย
- ข่มขู่ คุกคาม หรือพยายามบุกรุกพื้นที่ส่วนตัว
วิธีรับมือเมื่อถูกสตอล์กเกอร์คุกคาม
1. เก็บหลักฐานทุกครั้ง
เมื่อเริ่มรู้สึกว่าถูกสะกดรอยหรือคุกคาม ควรเก็บหลักฐานทันที ไม่ว่าจะเป็นข้อความสนทนา ภาพหน้าจอ บันทึกการโทร อีเมล ภาพจากกล้องวงจรปิด หรือภาพถ่ายเหตุการณ์ต่าง ๆ รวมถึงจดบันทึกวัน เวลา และสถานที่เกิดเหตุ เพราะข้อมูลเหล่านี้จะมีความสำคัญในการดำเนินคดี
2. หลีกเลี่ยงการตอบโต้
หากปฏิเสธไปแล้ว ไม่ควรโต้เถียงหรือสื่อสารต่อ เพราะอาจยิ่งกระตุ้นให้ผู้ก่อเหตุเดินหน้าคุกคามมากขึ้น ทางที่ดีควรบล็อกทุกช่องทางการติดต่อ และหลีกเลี่ยงการมีปฏิสัมพันธ์โดยไม่จำเป็น
3. แจ้งคนใกล้ตัวให้รับทราบ
ควรบอกครอบครัว เพื่อนสนิท เพื่อนร่วมงาน หรือเพื่อนบ้านถึงสถานการณ์ที่เกิดขึ้น เพื่อช่วยสังเกตความผิดปกติ และสามารถให้ความช่วยเหลือได้อย่างทันท่วงทีหากเกิดเหตุไม่คาดคิด
4. เพิ่มมาตรการรักษาความปลอดภัย
ตรวจสอบประตู หน้าต่าง ระบบล็อก และติดตั้งกล้องวงจรปิดหรืออุปกรณ์รักษาความปลอดภัยเพิ่มเติม หากพบว่าผู้ก่อเหตุพยายามเข้ามาในบ้านหรือพื้นที่ส่วนบุคคล ไม่ควรเผชิญหน้าด้วยตนเอง แต่ควรรีบแจ้งเจ้าหน้าที่ทันที
5. ปกป้องข้อมูลส่วนตัวบนโลกออนไลน์
ตั้งค่าความเป็นส่วนตัวของบัญชีโซเชียลมีเดีย งดโพสต์ตำแหน่งที่อยู่แบบเรียลไทม์ หลีกเลี่ยงการเปิดเผยข้อมูลส่วนตัว เช่น ที่อยู่ สถานที่ทำงาน หรือกิจวัตรประจำวัน พร้อมเปิดใช้งานระบบยืนยันตัวตนแบบสองชั้น (Two-Factor Authentication) เพื่อเพิ่มความปลอดภัย
เมื่อไรควรแจ้งความ?
หากผู้ก่อเหตุมีพฤติกรรมสะกดรอย ข่มขู่ คุกคาม บุกรุกที่พักอาศัย หรือทำให้รู้สึกไม่ปลอดภัย ควรรีบเข้าแจ้งความทันที พร้อมนำหลักฐานทั้งหมดมอบให้พนักงานสอบสวน และหากยังเกิดเหตุซ้ำ ควรบันทึกข้อมูลเพิ่มเติมทุกครั้งเพื่อใช้ประกอบการดำเนินคดี
ในกรณีที่เกิดเหตุฉุกเฉิน หรือผู้ก่อเหตุพยายามบุกรุกเข้ามาในบ้าน ควรรีบแจ้งเจ้าหน้าที่ตำรวจโดยทันที และหลีกเลี่ยงการเผชิญหน้าตามลำพัง
การถูกสตอล์กเกอร์คุกคามไม่ใช่เรื่องเล็ก และไม่ควรถูกมองว่าเป็นเพียงการตามตื้อหรือแสดงความชื่นชอบ เพราะพฤติกรรมดังกล่าวอาจลุกลามจนกระทบต่อความปลอดภัย สุขภาพจิต และการใช้ชีวิตประจำวันของผู้ถูกกระทำ การรู้เท่าทันสัญญาณเตือน เก็บรวบรวมหลักฐาน ปกป้องข้อมูลส่วนตัว และขอความช่วยเหลือจากเจ้าหน้าที่เมื่อเริ่มรู้สึกไม่ปลอดภัย ถือเป็นวิธีรับมือที่สำคัญ