วันที่ 31 กรกฎาคม 2569 ที่อาคารไอราวัตพัฒนา ศาลาว่าการ กทม. ดินแดง นางสาวภัทราภรณ์ เก่งรุ่งเรืองชัย ประธานสภา กทม. เป็นประธานการประชุมสภากรุงเทพมหานคร สมัยประชุมที่ 3 ครั้งที่ 2 ประจำปี 2569 โดยมีคณะผู้บริหารกรุงเทพมหานคร สมาชิกสภากรุงเทพมหานคร และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าร่วม
ในการประชุมดังกล่าว นายอัครชัย กันธมาลา สมาชิกสภากรุงเทพมหานคร เขตดุสิต พรรคประชาชน ตั้งกระทู้ถามสดเรื่อง ความคืบหน้าโครงการปรับปรุงตลาดเทวราช ซึ่งมีวงเงินงบประมาณกว่า 44 ล้านบาท แต่ปัจจุบันผ่านมากว่า 3 ปี โครงการยังไม่แล้วเสร็จ
โดยนายอัครชัย เปิดเผยว่า ย่านเทเวศร์และตลาดแห่งนี้ถือเป็นย่านเก่าแก่ของชาวดุสิตที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน ซึ่งก่อนที่จะมีโครงการปรับปรุง พื้นที่นี้มีศักยภาพสูงและมีความคึกคักอย่างมาก โดยมีประชาชนทั้งจากเขตพระนครและเขตดุสิตมาใช้บริการไม่น้อยกว่า 5,000 คนต่อวัน นอกจากนี้ยังเป็นจุดยุทธศาสตร์ทางการท่องเที่ยวที่สำคัญเนื่องจากอยู่ใกล้กับวัดเทวราชกุญชร ซึ่งเป็นจุดยอดนิยมของนักท่องเที่ยวในการมาสักการะองค์ท้าวเทวราชกุญชรและเป็นจุดนิยมสำหรับประชาชนในการมาปล่อยปลา
ด้วยศักยภาพดังกล่าว กรุงเทพมหานครจึงมีนโยบายพัฒนาตลาดเทวราชให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเพื่อยกระดับเศรษฐกิจ โดยได้จัดสรรงบประมาณถึง 44,662,000 บาท เพื่อดำเนินโครงการปรับปรุงรวม 5 โซนหลัก ประกอบด้วย การปรับปรุงทางเดินริมน้ำ ทางเดินเลียบคลองผดุงกรุงเกษม การสร้างพื้นที่แห่งความเชื่อหรือ "สาธุ Space" การปรับปรุงประตูระบายน้ำ ตลอดจนการปรับปรุงตลาดต้นไม้เทเวศร์และตัวตลาดเทวราชเองเพื่อให้มีความพร้อมในการรองรับนักท่องเที่ยวมากขึ้น
อย่างไรก็ตาม แม้โครงการจะมีการเริ่มต้นดำเนินการไปแล้ว โดยเฉพาะการรื้อตลาดบริเวณทางเดินริมคลองซึ่งเริ่มมาตั้งแต่ช่วงเดือนพฤศจิกายน 2567 แต่ปัจจุบันเวลาล่วงเลยมากว่า 3 ปี โครงการกลับยังไม่แล้วเสร็จ การดำเนินงานที่หยุดชะงักหลังจากมีการรื้อถอนพื้นที่บางส่วนไปแล้ว สร้างความเดือดร้อนให้กับผู้ค้าและประชาชนในพื้นที่ เนื่องจากสภาพความไม่พร้อมของสถานที่ทำให้เสน่ห์ของตลาดเก่าแก่เลือนหายไป
ผลกระทบที่เกิดขึ้นอย่างเห็นได้ชัดคือสภาพเศรษฐกิจที่ซบเซาลงอย่างรุนแรง โดยนายอัครชัยเปิดเผยว่าปัจจุบันตลาดมีสภาพดูร้างและจำนวนผู้คนที่มาจับจ่ายใช้สอยลดลงถึง 80% เมื่อเทียบกับช่วงก่อนเริ่มโครงการ ส่งผลให้พ่อค้าแม่ค้าไม่สามารถประกอบอาชีพอยู่ได้จนเกิดภาวะแผงค้าว่างเปล่าจำนวนมาก
ด้านนายวิศณุ ทรัพย์สมพล รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ชี้แจงความคืบหน้าโครงการปรับปรุงตลาดเทวราช โดยระบุว่าโครงการนี้มีวิสัยทัศน์หลักในการยกระดับพื้นที่ให้เป็นตลาดสดที่ได้มาตรฐาน มีความโปร่ง โล่ง สะอาด และปลอดภัย เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีของผู้ค้าและประชาชน โดยการดำเนินงานจะอยู่ภายใต้แนวคิดหลักคือเศรษฐกิจสร้างสรรค์ (Creative Economy) ซึ่งได้รับการจัดสรรงบประมาณรวมทั้งสิ้น 44,662,000 บาท
งบประมาณดังกล่าวแบ่งออกเป็น 2 ส่วนหลัก ได้แก่ โครงการปรับปรุงตลาดเทวราช จำนวน 35,292,000 บาท (ร้อยละ 79) และโครงการปรับปรุงภูมิทัศน์ริมคลองตลาดเทวราช จำนวน 9,370,000 บาท (ร้อยละ 21) โดยมีแหล่งที่มาของเงินทุนจากการยืมเงินกำไรสะสมของสำนักงานตลาดกรุงเทพมหานคร
สำหรับการดำเนินงานที่ผ่านมานั้น เริ่มต้นจากการได้รับอนุมัติยืมเงินกำไรสะสมเมื่อวันที่ 19 เมษายน 2567 แต่ในขั้นตอนการหาผู้รับจ้างกลับประสบปัญหา โดยมีการเปิดประมูล (Bidding) ครั้งที่ 1 เมื่อวันที่ 11 กุมภาพันธ์ 2568 และครั้งที่ 2 เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม 2568 แต่ทั้งสองครั้งไม่มีผู้สนใจยื่นข้อเสนอ
จากการวิเคราะห์หาสาเหตุพบว่ามีอุปสรรคสำคัญทางวิศวกรรมและโลจิสติกส์ เนื่องจากพื้นที่หน้างานมีความหนาแน่นสูง ทำให้รถเครื่องจักรเข้า-ออกลำบาก และยังมีปัจจัยเสี่ยงจากโครงสร้างใต้ดินเนื่องจากพื้นที่ติดคลองมีดินอ่อนตัว เสี่ยงต่อการทรุดตัวระหว่างก่อสร้าง ซึ่งต้องใช้เทคนิคทางวิศวกรรมเฉพาะทางสูง
นอกจากนี้ ตัวแปรด้านราคากลางในการประมูลครั้งที่ 1 (38.8 ล้านบาท) และครั้งที่ 2 (43.69 ล้านบาท) ยังถูกมองว่าต่ำเกินไปเมื่อเทียบกับต้นทุนจริงและความเสี่ยงของหน้างาน ประกอบกับระยะเวลาดำเนินการที่กำหนดไว้เดิมเพียง 180 วันนั้นไม่เพียงพอต่อการก่อสร้างจริงในพื้นที่ที่มีข้อจำกัดและมีกิจกรรมการค้าขายโดยรอบตลอดเวลา
เพื่อให้โครงการสามารถเดินหน้าต่อไปได้ กรุงเทพมหานครจึงได้วางแนวทางแก้ไขโดยการปรับปรุงราคากลางใหม่ให้สอดคล้องกับต้นทุนปัจจุบัน ทั้งในส่วนของราคาวัสดุ ค่าแรงงาน และค่า Factor F พร้อมทั้งขยายระยะเวลาก่อสร้างจาก 180 วัน เป็น 240 วัน เพื่อลดผลกระทบต่อผู้ค้าเดิมและรองรับความซับซ้อนของพื้นที่
รวมถึงมีการบูรณาการเนื้องานร่วมกับสำนักการระบายน้ำเพื่อปรับปรุงระบบบำบัดน้ำเสียให้ถูกต้องตามกฎหมาย ซึ่งล่าสุดเมื่อวันที่ 27 มีนาคม 2569 บอร์ดได้เห็นชอบการปรับเพิ่ม-ลดเนื้องาน และได้มีการเสนอต่อผู้ว่าฯ กทม. เพื่อพิจารณาทบทวนอำนาจหน้าที่ในการปรับลดเนื้องานและเพิ่มระยะเวลาในช่วงเดือนเมษายนถึงพฤษภาคม จนกระทั่งเมื่อวันที่ 18 มิถุนายน 2569 บอร์ดได้มอบหมายให้สำนักงานตลาดนำเสนอผู้ว่าฯ เพื่อพิจารณาผลต่อไป
ในส่วนของรายละเอียดการปรับปรุงตลาดจะครอบคลุม 4 มิติสำคัญ หรือ 4 Pillars ได้แก่ ด้านสถาปัตยกรรม ที่จะเปลี่ยนจากโครงสร้างเก่าและแผงค้าแออัด เป็นหลังคาเมทัลชีทกันความร้อน จัดผังแผงค้าใหม่ (Type A-G) และยกพื้นให้ทำความสะอาดง่าย ด้านสุขาภิบาล จะยกเลิกการระบายน้ำลงคลองโดยตรง เปลี่ยนเป็นระบบบ่อหน่วงน้ำและระบบบำบัดน้ำเสียแบบปิดเพื่อป้องกันกลิ่น
ด้านไฟฟ้าและสื่อสาร จะติดตั้งโคมไฟ LED ทั้งระบบ พร้อมกล้อง CCTV และระบบเสียงตามสายเพื่อความปลอดภัย และสุดท้ายคือ ด้านภูมิทัศน์ริมคลอง จะปรับปรุงทางเดินเดิมที่แคบและทรุดโทรมให้เป็นทางเดินแนวเศรษฐกิจสร้างสรรค์ ติดตั้งเสาไฟดีไซน์ย้อนยุค (Heritage) และติดตั้ง Roof Ventilator เพื่อการระบายอากาศที่ดี
ซึ่งการเปลี่ยนแปลงทั้งหมดนี้จะทำให้ตลาดเทวราชให้มีความทันสมัยแต่ยังคงไว้ซึ่งอัตลักษณ์ที่สวยงาม นายวิศณุ กล่าวว่า จะเร่งนำข้อเสนอไปปรับปรุงและดำเนินการ โดยเฉพาะด้านความปลอดภัยริมน้ำ ไฟส่องสว่าง เพื่อให้การปรับปรุงตลาดเสร็จสมบูรณ์โดยเร็ว ลดผลกระทบของผู้ค้าและประชาชนทั่วไป