PTT-KV-DJSI-Online

หากย้อนกลับไปค้นหาความทรงจำในวัยเด็กตอนกำลังฝึกทักษะการขีดๆ เขียนๆ เชื่อแน่ว่าหลายคนต้องมองเห็นภาพตัวเองกำลังจับดินสอหรือสีเทียนขึ้นมาวาดภาพลงบนแผ่นกระดาษตามจินตนาการของแต่ละคน มาวันนี้การวาดภาพแบบเด็กๆ ได้รับการต่อยอดและออกแบบให้มีความลึกซึ้งขึ้นจนกลายเป็นกระบวนการคิดเป็นภาพ หรือที่เรียกว่า Visual Thinking

บริษัท บ้านปู จำกัด (มหาชน) เห็นว่ากระบวนการคิดเป็นภาพนี้จะสร้างผลลัพธ์ที่ดีต่อการพัฒนาคุณภาพการศึกษาของโรงเรียน 6 แห่ง ในจังหวัดลำพูน ลำปาง และพะเยา ภายใต้ “โครงการสนับสนุนการศึกษาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน” (Banpu Education for Sustainability หรือ BES) การออกเดินทางสู่ภาคเหนือในครั้งนี้ บ้านปูฯ จึงร่วมมือกับทีมวิทยากรกระบวนการมืออาชีพด้านการส่งเสริมการเรียนรู้ในรูปแบบที่หลากหลาย จัดกิจกรรมอบรมเชิงปฏิบัติการ “คิด เห็น เป็นภาพ” หรือ Visual Thinking Workshop ที่ไม่ซับซ้อนและไม่เป็นอุปสรรคต่อการเรียนรู้ของโรงเรียนในพื้นที่ห่างไกลเพราะใช้เพียงกระดาษกับปากกาที่หาได้ทั่วไป ให้กับทั้งครูและนักเรียนเพื่อสนับสนุนให้เกิดการเรียนรู้ร่วมกัน ห้องเรียน “คิด เห็น เป็นภาพ”

กิจกรรมนี้จึงเป็นการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการแบบคู่ขนานของครูและนักเรียน โดยแบ่งออกเป็นห้องครูและห้องนักเรียนในช่วงต้น เพื่อรื้อฟื้นทักษะการวาดภาพที่ห่างหายไป เริ่มด้วย Visual Energizer ที่ช่วยสร้างความคุ้นเคยแก่ครูและนักเรียนด้วยการวาดภาพใบหน้าเพื่อน จากนั้นเข้าสู่ช่วง Visual Vocabulary กับการสร้างคลังคำศัพท์ภาพที่ทุกคนจะได้ผลัดกันวาดภาพคน สัตว์ สิ่งของ ความรู้สึก และอากัปกิริยา ตามที่แต่ละคนกำหนดไว้ล่วงหน้า แล้วจึงฝึกการใช้ภาพจดบันทึก หรือ Visual Note-taking ซึ่งมาพร้อมเคล็ดลับการใช้ภาพรูปแบบต่างๆ เช่น แผนภูมิ ตาราง และเส้นบอกเวลา เพื่อเปลี่ยนเนื้อหาซับซ้อนเป็นภาพที่เข้าใจได้ง่าย ทางด้านครูยังได้รับความรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับการใช้ภาพอธิบายเนื้อหาเพื่อให้การเรียนการสอนสนุกขึ้น ก่อนที่ในช่วงท้าย ครูจะได้ทดลองถ่ายทอดความรู้ในบทเรียนโดยใช้ภาพเป็นสื่อ เช่นเดียวกับนักเรียนที่จะเรียนรู้ จดจำ และจดบันทึกด้วยภาพ ดังนั้น “ภาพ” จึงกลายเป็นเครื่องมือหลักในการถ่ายทอดความรู้และเรียนรู้ ทั้งยังเป็นตัวช่วยให้ครูกับนักเรียนเข้าใจและเห็นภาพที่ตรงกัน

ทั้งนี้เทคนิคสำคัญของกระบวนการคิดเป็นภาพ คือ Fun, Fast and Flow หรือ สนุก เร็ว และลื่นไหล เน้นขีดเขียนและวาดออกมาอย่างรวดเร็วและต่อเนื่อง ทั้งผู้สอนและผู้เรียนจะต้องรู้สึกสนุก ไม่รู้สึกว่ากำลังถูกบังคับ

นางอุดมลักษณ์ โอฬาร ผู้อำนวยการสายอาวุโส–สื่อสารองค์กร บริษัท บ้านปู จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า กิจกรรมอบรมเชิงปฏิบัติการ “คิด เห็น เป็นภาพ” จึงเป็นเสมือนการส่งมอบเครื่องมือรูปแบบใหม่เพื่อให้ครูนำไปใช้จัดการเรียนการสอนที่น่าสนใจขึ้น ขณะที่นักเรียนก็จะได้พัฒนาทักษะการจัดลำดับความคิดของตนให้เป็นระบบและมีตัวช่วยในการจดบทเรียนวิชาต่างๆ ให้ง่ายและรวดเร็วขึ้น การนำกระบวนการคิดเป็นภาพไปถ่ายทอดให้กับครูและนักเรียนในโรงเรียนอุปถัมภ์เป็นครั้งแรกนี้ บ้านปูฯ ได้เห็นถึงความกระตือรือร้นและความสนใจที่ครูและนักเรียนมีต่อกิจกรรม และหวังว่าหลักการ “คิด เห็น เป็นภาพ” จะช่วยพัฒนาศักยภาพการสอนของครูและการเรียนรู้ของนักเรียนได้มากขึ้น สอดคล้องกับความเชื่อของบ้านปูฯ ที่ว่า พลังความรู้ คือ พลังแห่งการเปลี่ยนแปลงและพัฒนา