ชวนคุณไปรู้จักชุมชนคุณธรรมฯต้นแบบ วิถีเขมรอีสานใต้ ที่นั่นคือบ้านสนวนนอก อำเภอห้วยราช จังหวัดบุรีรัมย์

รายงานพิเศษ

บ้านสนวนนอก
ชุมชนคุณธรรมฯต้นแบบ วิถีเขมรอีสานใต้
สู่มิติท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมยั่งยืน

บ้านสนวนนอกเป็นชุมชนเขมรท้องถิ่น รู้จักกันดีในฐานะแหล่งท่องเที่ยวชุมชนที่มีชื่อเสียงด้านการจัดการท่องเที่ยวของจังหวัด และยังได้รับการคัดเลือกให้เป็นชุมชนคุณธรรมน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ จากสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดบุรีรัมย์ของกระทรวงวัฒนธรรม
จากข้อมูลบ้านสนวนนอก เป็นชุมชนเก่าแก่ตั้งขึ้นเมื่อประมาณ 150 ปีก่อน มีศาลปู่อุดมประจำหมู่บ้านเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจคนในชุมชน ที่มีความเชื่อว่าหลวงปู่อุดมเป็นผู้สร้างหมู่บ้านและดูแลให้ความร่มเย็นเป็นสุข มีประเพณีและวัฒนธรรมที่เป็นเอกลักษณ์เชื้อสายชาติพันธุ์เขมร ภาษาที่ใช้สื่อสารคนในชุมชนด้วยกันเป็นภาษาท้องถิ่นเขมร หรือ ขะแมร์ และภาษาไทยทางราชการ ในด้านดำรงวิถีชีวิตอยู่อย่างเรียบง่ายแบบพี่น้อง สามัคคีปรองดอง ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน อาชีพหลักๆ การเกษตร อาชีพเสริมปลูกหม่อน เลี้ยงไหม ทอผ้า และอื่นๆ

ด้วยความที่บ้านสนวนนอกเป็นชุมชนคุณธรรมน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบในพื้นที่ ทำให้หลายๆ หมู่บ้านในละแวกเดียวกันและที่อยู่ไกลออกไปเข้ามาศึกษาเรียนรู้ แลเห็นได้ภายในชุมชนมีการจัดตั้งศูนย์ทอผ้าไหม ศูนย์สาธิตและจำหน่ายผลิตภัณฑ์ทางวัฒนธรรม ทั้งมีการรวมกลุ่มอาชีพ อาทิ กลุ่มออมทรัพย์ กลุ่มทอผ้าไหม กลุ่มขนมไทย ฯลฯ ฯลฯ เหล่านี้มีคณะกรรมการชุมชนเข้ามาบริหารจัดการร่วมกัน

ในเรื่องผ้าไหม ที่นี่มีความโดดเด่นไม่แพ้ผ้าไหมท้องถิ่นอีสานใต้ด้วยกัน ชาวบ้านสนวนนอกได้ร่วมกันอนุรักษ์อาชีพการทอผ้าไหมตีนแดง ผ้าที่เป็นเอกลักษณ์ของจังหวัดบุรีรัมย์ เป็นอีกหนึ่งจุดขายที่นักท่องเที่ยวนิยมชมชอบเมื่อมาเยือนถึงเรือน จะได้เห็นภูมิปัญญาท้องถิ่นทุกขั้นตอนของการผลิตผ้าซิ่นตีนแดง ที่สวยงามหลากหลายลวดลาย มีจุดเด่นตรงที่ชายผ้าเป็นสีแดง เป็นจุดแรกๆ ที่มีเสน่ห์ของชุมชนไว้ต้อนรับนักท่องเที่ยวทีเดียว

นอกจากศูนย์ทอผ้าไหมตีนแดงแล้ว ยังได้เรียนรู้ฐานบ้านนกและปั้น แหล่งเรียนรู้วิถีชีวิต ฐานจักสาน ฐานบ้านกระดิ่ง ชมกระบวนการทำกระดิ่งจากไม้ วัสดุที่หาได้จากท้องถิ่น และลานวัฒนธรรม สถานที่ต้อนรับผู้มาเยือนด้วยพิธีบายศรีสู่ขวัญ (เฮาปรึง) หรือ เรียกขวัญ ผู้ข้อต่อแขน แสดงการต้อนรับด้วยความยินดี พร้อมศิลปะการแสดง เรือมตร๊ด ที่เป็นเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมและขึ้นชื่อของชุมชน ในการอนุรักษ์ สืบสาน ส่งเสริมแล้วยังมีโฮมสเตย์ (บ้าน/เรือน) ไว้ต้อนรับสำหรับนักท่องเที่ยวที่ชอบพักค้างแรมในสไตล์นี้ด้วย

นายกฤษศญพงษ์ ศิริ ปลัดกระทรวงวัฒนธรรม กล่าวจากการเยี่ยมชมศูนย์ฯ บ้านสนวนนอกว่า สิ่งที่สัมผัสและจับต้องได้ในการดำเนินวิถีชีวิตของชุมชน นำภูมิปัญญาท้องถิ่นมาสร้างรายได้เพิ่มในครัวเรือน มีการพัฒนาต่อยอดผลิตภัณฑ์พัฒนารูปแบบเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่ม มีหลายหน่วยงานรัฐเข้ามาส่งเสริม ในส่วนของกระทรวงวัฒนธรรมนั้นนอกจากขับเคลื่อนชุมชนคุณธรรมน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงแล้วยังเพิ่มมิติการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมอย่างยั่งยืนอีกด้วย
“ตอนนี้โครงการส่งเสริมชุมชนคุณธรรมฯ ต้นแบบ สู่มิติการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน ขณะนี้มี แล้ว 701 ชุมชน และจะต่อยอดสนับสนุนด้านผลิตภัณฑ์วัฒนธรรมไทย หรือที่เรียก CPOT ให้ได้ตามเป้าหมายรวมทั้งสิ้น 1,066 ชุมชนทั่วประเทศ โดยคนในชุมชนคุณธรรมดำเนินวิถีชีวิตแบบวัฒนธรรมไทยท้องถิ่นแล้วยังยึดมั่นสถาบัน ชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ อย่างภาคภูมิใจ” นายกฤษศญพงษ์ กล่าวทิ้งท้าย
บ้านสนวนนอก วิถีเขมรอีสานใต้ อีกหนึ่งชุมชนคุณธรรมฯ ต้นแบบ สู่มิติการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน