ควันปืนและกลิ่นอายความตายยังไม่ทันจางหายจากสมรภูมิเดือดในตะวันออกกลาง กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐอเมริกาได้ออกมาประกาศสั่นสะเทือนวงการการเมืองโลก ว่า อิสราเอลและเลบานอนได้ตกลงที่จะดำเนินการหยุดยิงร่วมกันอย่างเป็นทางการแล้ว
ทว่าความจริงที่ซ่อนอยู่เบื้องหลังกระดาษสัญญาฉบับนี้กลับเต็มไปด้วยเงื่อนไขอันมืดดำและพร้อมจะระเบิดเป็นสงครามเต็มรูปแบบได้ทุกวินาที เนื่องจากดีลประวัติศาสตร์นี้ถูกตั้งอยู่บนเงื่อนไขเด็ดขาดว่าจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อกลุ่มติดอาวุธฮิซบอลเลาะห์ ซึ่งได้รับการสนับสนุนอย่างลับๆ จากอิหร่าน ยอมยุติการโจมตีทุกรูปแบบอย่างสมบูรณ์แบบ รวมถึงต้องยอมรับเงื่อนไขสุดหินอื่นๆ ที่แทบจะเป็นไปไม่ได้ในโลกแห่งความเป็นจริง
ความเคลื่อนไหวครั้งนี้เกิดขึ้นตามหลังเหตุการณ์นองเลือดเมื่อวันพุธ (3 มิ.ย.69) ที่ผ่านมา เมื่อกองทัพอิสราเอลเปิดฉากถล่มทางตอนใต้ของเลบานอนอย่างบ้าคลั่ง ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตทันทีอย่างน้อยเก้าคน ขณะที่ฝั่งฮิซบอลเลาะห์ก็ไม่ยอมก้มหัว ตอบโต้อย่างสาสมด้วยการระดมยิงจรวดเข้าไปในภาคเหนือของอิสราเอล
ซึ่งการปะทะกันอย่างรุนแรงครั้งนี้เปรียบเสมือนการเหยียบย่ำและทดสอบข้อตกลงหยุดยิงอันแสนเปราะบางที่ทั้งสองฝ่ายเคยทำไว้เมื่อเดือนเมษายนที่ผ่านมาอย่างไม่มีชิ้นดี
แถลงการณ์จากทำเนียบขาวระบุอย่างชัดเจนว่า ทุกประเทศย้ำชัดถึงอนาคตความสัมพันธ์ระหว่างอิสราเอลและเลบานอนว่าจะต้องถูกกำหนดโดยรัฐบาลอธิปไตยของทั้งสองประเทศเท่านั้น พร้อมทั้งประกาศกร้าวปฏิเสธทุกความพยายามของกลุ่มนอกกฎหมายหรือรัฐอื่นที่จะเข้ามาแทรกแซงและควบคุมอนาคตของเลบานอน
หากเจาะลึกไปที่เนื้อหาของข้อตกลง จะพบความดาร์กที่บีบคั้นหัวใจฝั่งเลบานอนอย่างที่สุด เพราะเงื่อนไขสำคัญคือกลุ่มฮิซบอลเลาะห์จะต้องอพยพกองกำลังและสมาชิกทั้งหมดออกจากพื้นที่ควบคุมของอิสราเอลทางตอนใต้ของเลบานอน โดยต้องถอยร่นไปตั้งแต่มณฑลแม่น้ำลิทานีลากยาวไปจนถึงแนวชายแดน
นอกจากนี้ สหรัฐอเมริกายังเข้ามามีบทบาทในการเป็นผู้บงการจัดตั้งเขตนำร่อง ซึ่งกำหนดให้กองทัพรัฐบาลเลบานอนเข้าควบคุมดินแดนแต่เพียงผู้เดียว โดยสั่งห้ามไม่ให้กลุ่มติดอาวุธที่ไม่ใช่รัฐเข้ามาเกี่ยวข้องอย่างเด็ดขาด การประกาศครั้งนี้เป็นผลพวงต่อเนื่องมาจากข้อตกลงหยุดยิงบางส่วนเมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา ซึ่งทางเลบานอนอ้างว่าอิสราเอลจะยอมงดเว้นการทิ้งระเบิดปูพรมในกรุงเบรุต แลกกับการที่ฮิซบอลเลาะห์จะไม่ส่งกองกำลังไปโจมตีแผ่นดินอิสราเอล
โดยทั้งสองประเทศมีกำหนดการที่จะเผชิญหน้ากันอีกครั้งในวันที่ 22 มิถุนายน เพื่อเจรจาขั้นลึกซึ้ง โดยมีเป้าหมายสูงสุดคือการบรรลุข้อตกลงที่ครอบคลุมทั้งหมด ทว่าจนถึงนาทีนี้ ทางกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ยังคงปิดปากเงียบและไม่มีการแสดงความคิดเห็นใดๆ ต่อสาธารณะ
ก่อนหน้าที่จะมีการประกาศหยุดยิงบางส่วน มาร์โค รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐอเมริกา ได้เผยความนัยกับกลุ่มผู้สื่อข่าวอย่างมีนัยสำคัญว่า เขาคาดหวังเป็นอย่างยิ่งว่าทุกฝ่ายจะสามารถจัดทำแผนปฏิบัติการเพื่อความมั่นคงในเลบานอน ซึ่งเป็นแผนการที่ต้องปลดแอกและเป็นอิสระจากเงาหัวของกลุ่มฮิซบอลเลาะห์อย่างสิ้นเชิง แต่ในความเป็นจริง ข้อตกลงหยุดยิงบางส่วนกลับถูกท้าทายด้วยห่ากระสุนและการโจมตีจากทั้งสองฝั่งตลอดทั้งสัปดาห์
กระทรวงสาธารณสุขของเลบานอนเปิดเผยตัวเลขผู้เสียชีวิตจากการโจมตีของอิสราเอลเมื่อวันพุธที่ผ่านมา โดยมีเรื่องสะเทือนใจเมื่อเจ้าหน้าที่หน่วยแพทย์ฉุกเฉิน 2 นาย ต้องจบชีวิตลงทันทีหลังรถพยาบาลถูกระเบิดโจมตีโดยตรงในพื้นที่เชฮูร์ทางตอนใต้
และยังมีรายงานรถยนต์พลเรือนถูกถล่มยับเยินทางตอนใต้ของกรุงเบรุตอีกด้วย ขณะเดียวกัน กองทัพอิสราเอลออกแถลงการณ์โต้ว่าพวกเขาสามารถสกัดกั้นโดรนสังหารและขีปนาวุธสองลูกที่พุ่งข้ามพรมแดนเข้ามาได้สำเร็จ ซึ่งทางฮิซบอลเลาะห์ยืดอกรับอย่างเต็มภาคภูมิว่าเป้าหมายในการโจมตีครั้งนี้คือกลุ่มทหารอิสราเอลนั่นเอง
ความตึงเครียดพุ่งทะยานสู่จุดเดือดสูงสุดก่อนการประกาศเมื่อเย็นวันพุธ เมื่อผู้นำอิสราเอลส่งสัญญาณเตือนภัยขั้นสุดท้ายว่า กองทัพพร้อมจะกลับไปเปิดฉากถล่มฐานที่มั่นหลักของฮิซบอลเลาะห์ในย่านชานเมืองทางใต้ของเบรุต หรือที่รู้จักกันดีในนาม ดาฮีห์ ทันที หากกลุ่มติดอาวุธยังบังอาจยิงโจมตีข้ามพรมแดนเข้ามายังชุมชนทางตอนเหนือของอิสราเอล
แม้รัฐบาลเลบานอนจะพยายามชี้แจงว่าข้อตกลงเมื่อวันจันทร์ระบุชัดให้อิสราเอลระงับการโจมตีทางอากาศในเบรุตแลกกับการสงบศึกของฮิซบอลเลาะห์ และอ้างว่ากลุ่มฮิซบอลเลาะห์ยอมรับข้อเสนอแล้ว แต่มาห์มูด กามาตี สมาชิกสภาการเมืองของฮิซบอลเลาะห์ กลับให้สัมภาษณ์กับบีบีซีด้วยน้ำเสียงแข็งกร้าวว่า ไม่มีข้อตกลงหยุดยิงใดๆ ทั้งสิ้น มีเพียงแค่การปกป้องพื้นที่ดาฮีห์เท่านั้น พร้อมทั้งประกาศลั่นว่าฮิซบอลเลาะห์จะไม่มีวันปฏิบัติตามข้อผูกพันใดๆ ที่ทำขึ้นในการเจรจาระหว่างเลบานอนและอิสราเอล ณ กรุงวอชิงตัน โดยพวกเขามองว่าการเจรจาเหล่านั้นไม่เกี่ยวข้องกับกลุ่ม และปฏิเสธข้อสรุปทั้งหมดเนื่องจากไม่ยอมรับการเจรจานี้ตั้งแต่ต้น
ประวัติศาสตร์บาดแผลของเลบานอนถูกลากเข้าสู่วังวนสงครามตัวแทนระหว่างสหรัฐอเมริกา อิสราเอล และอิหร่านอย่างเต็มตัวเมื่อวันที่สองมีนาคม เมื่อฮิซบอลเลาะห์เริ่มเปิดฉากยิงจรวดถล่มอิสราเอลเพื่อล้างแค้นแทนพันธมิตร จากเหตุการณ์ที่อิสราเอลโจมตีทางอากาศจนสังหารผู้นำสูงสุดของอิหร่าน ทำให้อิสราเอลตอบโต้ด้วยการส่งเครื่องบินรบไปทิ้งระเบิดทั่วเลบานอนและส่งกำลังทหารเดินทัพบุกรุกรานทางบกในภาคใต้ทันที
สำหรับกลุ่มฮิซบอลเลาะห์นั้น ถือเป็นกลุ่มการเมืองและกองกำลังทหารมุสลิมนิกายชีอะห์ที่ทรงอิทธิพลที่สุดในเลบานอน และมีประวัติศาสตร์การสู้รบอันยาวนานกับอิสราเอล จนถูกอิสราเอล สหราชอาณาจักร และสหรัฐอเมริกาตราหน้าว่าเป็นองค์กรก่อการร้ายสากล การพยายามหย่าศึกโดยมีสหรัฐอเมริกาเป็นผู้ไกล่เกลี่ยเมื่อวันที่สิบหกเมษายนที่ผ่านมาประสบความล้มเหลวอย่างสิ้นเชิง จนกระทั่งเมื่อสัปดาห์ก่อน นายกรัฐมนตรีเบนจามิน เนทันยาฮู ได้สั่งการด่วนให้กองทัพอิสราเอลยกระดับการโจมตีฮิซบอลเลาะห์ขั้นสูงสุด และสั่งเคลื่อนกำลังพลรุกคืบเข้าลึกไปในแผ่นดินเลบานอนมากขึ้น เพื่อตอบโต้เหตุการณ์โดรนและจรวดตกใส่ชุมชนทางตอนเหนือ
ภาพความล่มสลายและโศกนาฏกรรมสะท้อนผ่านตัวเลขผู้เสียชีวิตในเลบานอนที่พุ่งสูงถึงอย่างน้อยสามพันห้าร้อยสิบหกคนนับตั้งแต่เสียงปืนนัดแรกดังขึ้น ซึ่งตัวเลขจากกระทรวงสาธารณสุขนี้ไม่ได้แยกแยะว่าเป็นนักรบหรือประชาชนผู้บริสุทธิ์ ขณะที่องค์การสหประชาชาติได้ออกมาเปิดเผยข้อมูลอันน่าตกใจว่า มีประชาชนชาวเลบานอนต้องกลายเป็นผู้พลัดถิ่นไร้ที่อยู่อาศัยมากกว่าหนึ่งล้านคน เนื่องจากคำสั่งอพยพของกองทัพอิสราเอลขยายวงกว้างครอบคลุมพื้นที่มากกว่าหนึ่งในแปดของประเทศเข้าไปแล้ว ในขณะที่ฝั่งอิสราเอลระบุว่าพวกเขาต้องสูญเสียทหารไปยี่สิบหกนายและพลเรือนอีกสี่คนจากสงครามชายแดนครั้งนี้ สื่อท้องถิ่นของเลบานอนยังคงรายงานข่าวการโจมตีทางอากาศของอิสราเอลทั่วภาคใต้อย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะในพื้นที่อัลฮูช ทางใต้ของเมืองไทร์ริมชายฝั่ง ซึ่งคร่าชีวิตชาวซีเรียสี่คนและชาวปาเลสไตน์อีกสองคน
สงครามยังคงดำเนินต่อไปเมื่อกระทรวงสาธารณสุขเลบานอนประณามกองทัพอิสราเอลอย่างรุนแรง กรณีโจมตีรถพยาบาลของสมาคมลูกเสือริซาลา ซึ่งเป็นเครือข่ายพันธมิตรของขบวนการอามัลและกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ ในพื้นที่เชฮูร์ ส่งผลให้เจ้าหน้าที่พยาบาลเสียชีวิตสองนายและบาดเจ็บสาหัสอีกหนึ่งนาย
ทางเลบานอนกล่าวหาว่าอิสราเอลละเมิดกฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศที่คุ้มครองบุคลากรทางการแพทย์อย่างสิ้นเชิง โดยในช่วงสามเดือนที่ผ่านมามีเจ้าหน้าที่ต้องสังเวยชีวิตไปแล้วถึงหนึ่งร้อยยี่สิบแปดคน แม้ว่าอิสราเอลจะเคยอ้างแบบลอยๆ โดยไม่มีหลักฐานว่ารถพยาบาลถูกใช้ในภารกิจการทหารก็ตาม นอกจากนี้ กองทัพเลบานอนยังต้องสูญเสียทหารอีกหนึ่งนายจากระเบิดโดรนบนถนนระหว่างนาบาติเยห์และคฟาร์เทบนิต รวมถึงมีทหารบาดเจ็บอีกสองนายในเส้นทางเดียร์ซาห์รานี จนนำไปสู่การออกแถลงการณ์ประณามว่าอิสราเอลมีพฤติกรรมจงใจโจมตีกำลังพลและที่ตั้งของกองทัพรัฐบาลเลบานอนโดยตรง
ท่ามกลางซากปรักหักพัง บริเวณริมน้ำของกรุงเบรุตกลายเป็นที่พึ่งสุดท้ายของผู้นำลี้ภัยหลายพันคนที่ต้องอาศัยอยู่ในเต็นท์ผ้าใบอย่างยากลำบาก มาริอัม เฮสซา นักศึกษาวัยยี่สิบสามปี สะท้อนความเจ็บปวดผ่านมุมมองของเธอว่า ข้อตกลงหยุดยิงบางส่วนนั้นไม่มีความยุติธรรม เพราะพื้นที่ทางตอนใต้ยังคงถูกระเบิดบ้านเรือนพังพินาศและผู้คนยังต้องตายทุกวัน เธอต้องการเห็นการหยุดยิงที่ครอบคลุมเลบานอนทั้งหมด ไม่ใช่แค่การปกป้องพื้นที่ไข่แดงอย่างดาฮีเยห์หรือบางจุดเท่านั้น
ในฟากฝั่งการเมืองโลก ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐอเมริกา ได้ออกมาเปิดเผยเบื้องหลังการทูตสุดเดือดผ่านพอดแคสต์พอดฟอร์ซวัน ยืนยันว่าเขาได้โทรศัพท์ไปต่อว่านายกรัฐมนตรีเนทันยาฮูอย่างรุนแรงด้วยคำสบถหลังจากอิสราเอลสั่งทิ้งระเบิดถล่มเบรุต โดยทรัมป์ลั่นวาจาว่าเขารู้สึกรับไม่ได้กับการเปิดศึกกับเลบานอนไม่จบสิ้น และสั่งให้เนทันยาฮูหยุดพฤติกรรมดังกล่าวทันที ซึ่งแม้ผู้นำอิสราเอลจะยอมถอยในการระงับศึกเบรุต แต่เขาก็ยังยืนกรานหนักแน่นว่ากองทัพอิสราเอลจะเดินหน้าล้างบางฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอนตอนใต้ต่อไป โดยเนทันยาฮูให้สัมภาษณ์กับซีเอ็นบีซีเปรียบเทียบความขัดแย้งกับทรัมป์ว่าเป็นเพียงเรื่องลิ้นกับฟันของคนในครอบครัวที่เห็นต่างกันทางยุทธวิธีแต่เคลียร์กันได้เสมอ
อย่างไรก็ตาม มีรายงานเชิงลึกระบุว่า โดนัลด์ ทรัมป์ กำลังกังวลอย่างหนักว่าเพลิงสงครามในเลบานอนที่ลุกลามอาจจะไปทำลายแผนการใหญ่ระดับภูมิภาค ในการเจรจายุติความขัดแย้งระหว่าง สหรัฐอเมริกา อิสราเอล และอิหร่าน ซึ่งทางรัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน อับบาส อาราคชี ได้ออกมาส่งสัญญาณเตือนอย่างน่ากลัวว่า หากอิสราเอลยังไม่หยุดส่งเครื่องบินรบไปถลเบรุต กองทัพของอิหร่านก็พร้อมอย่างเต็มที่ที่จะกระโจนเข้าสู่สงครามใหญ่อีกครั้ง
ทว่าในท้ายที่สุด ทรัมป์ได้ประกาศเจตนารมณ์ต่อผู้สื่อข่าวอย่างชัดเจนว่า เขาต้องการที่จะแยกกระบวนการเจรจาระหว่างสหรัฐอเมริกากับอิหร่าน ออกจากปมสงครามระหว่างอิสราเอลและฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอนให้ขาดจากกัน เพราะในมุมมองของเขามันคือคนละเรื่องกันอย่างสิ้นเชิง ซึ่งทำให้สถานการณ์ในตะวันออกกลางเวลานี้ยังคงแขวนอยู่บนเส้นด้ายท่ามกลางกลิ่นอายของสงครามที่ไม่เคยจางหาย
#สงครามอิสราเอลฮิซบอลเลาะห์ #หยุดยิงเลบานอน #ข่าวตะวันออกกลาง #โดนัลด์ทรัมป์ #เบนจามินเนทันยาฮู #ฮิซบอลเลาะห์ #สงครามเลบานอน #อิสราเอลล่าสุด #ความขัดแย้งระหว่างประเทศ #วิเคราะห์สงคราม