เศร้าใจ “คานสะพานยกระดับอ่อนนุช- ลาดกระบัง” ถล่ม! อุบัติเหตุที่เหนือคาดหมาย ความเสียหายที่เกิดทั้งเงิน และชีวิต!

เกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝันขึ้นกลางเมืองกรุงเทพ กับเหตุคานสะพานยกระดับอ่อนนุช - ลาดกระบัง ที่กำลังก่อสร้างบริเวณหน้าโลตัส ลาดกระบัง กรุงเทพมหานคร ถล่มลงมาแบบไม่มีใครคาดคิดมาก่อน เหลือเพียงซากปรักหักพัง ทำให้มีผู้เสียชีวิต และบาดเจ็บจำนวนมาก เรียกได้ว่าเป็นเหตุการณ์สุดช็อกของคนกรุงอีกครั้งหนึ่ง

ย้อนดูที่มาของ “โครงการก่อสร้างทางยกระดับอ่อนนุช-ลาดกระบัง” มีสำนักการโยธา กรุงเทพมหานครเป็นเจ้าของโครงการ ส่วนผู้รับจ้างเป็นกิจการร่วมค้าระหว่าง บริษัท ธาราวัญ คอนสตรัคชั่น จำกัด และ บริษัท นภาก่อสร้าง จำกัด มีค่าก่อสร้างทั้งหมดจำนวน 1,664,550,000 บาท (หนึ่งพันหกร้อยหกสิบสี่ล้านห้าแสนห้าหมื่นบาทถ้วน) ทางกทม.เป็นผู้ออกเงิน 100%

เริ่มสัญญาเมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2564 ถึง วันที่ 11 สิงหาคม 2566 ระยะเวลาการก่อสร้างรวม 900 วัน คาดว่าจะแล้วเสร็จในช่วงเดือนธันวาคม 2567

โดยก่อสร้างสะพานข้ามแยกลาดกระบังมีระยะทางทั้งสิ้น 3,500 เมตร จุดเริ่มต้นบริเวณสะพานข้ามคลองหนองคล้า ใกล้กับซอยลาดกระบัง 9/7 ไปสิ้นสุดโครงการที่บริเวณหน้าสำนักงาน กปน. สาขาสุวรรณภูมิ ลักษณะเป็นการก่อสร้างทางยกระดับขนาด 4 ช่องจราจร

การก่อสร้างดังกล่าว มีเป้าหมายเพื่อให้การจราจรบริเวณถนนอ่อนนุช-ลาดกระบังมีความรวดเร็ว เพื่อรองรับการเจริญเติบโตของชุมชนและสนามบินสุวรรณภูมิ แก้ไขปัญหาการจราจร และเพิ่มประสิทธิภาพโครงข่ายคมนาคมขนส่งในพื้นที่เขตลาดกระบัง ซึ่งหากบริษัทผู้รับจ้างไม่สามารถก่อสร้างให้แล้วเสร็จได้ตามที่ตกลงไว้ในหนังสือสัญญา จะต้องจ่ายเงินค่าปรับแก่ผู้ว่าจ้างเป็นจำนวนเงิน 4.1 ล้านบาทต่อวันโดยประมาณ

แต่ข้อมูลที่น่าสนใจจากสัญญาดังกล่าว หากย้อนไปดู ข้อ10 ในการตกลงเรื่อง “ความรับผิดของผู้รับจ้าง” ได้มีการระบุเอาไว้ว่า ผู้รับจ้างจะต้องรับผิดต่ออุบัติเหตุความเสียหาย หรือภยันตรายใดๆ อันเกิดจากการปฏิบัติงานของผู้รับจ้าง และจะต้องรับผิดต่อความเสียหายจากการกระทำของลูกจ้างหรือตัวแทนของผู้รับจ้าง และจากการปฏิบัติงานของผู้รับจ้างช่วงด้วย(ถ้ามี)

ความเสียหายใดๆ อันเกิดแก่งานที่ผู้รับจ้างได้ทำขึ้น แม้จะเกิดขึ้นเพราะเหตุสุดวิสัยก็ตาม ผู้รับจ้างจะต้องรับผิดชอบโดยซ่อมแซมให้คืนดี หรือเปลี่ยนให้ใหม่ โดยค่าใช้จ่ายของผู้รับจ้างเอง เว้นแต่ความเสียหายนั้นเกิดจากความผิดของผู้ว่าจ้าง ทั้งนี้ความรับผิดของผู้รับจ้างดังกล่าวในข้อนี้จะสิ้นสุดลง เมื่อผู้ว่าจ้างได้รับมอบงานครั้งสุดท้าย ซึ่งหลังจากนั้นผู้รับจ้างคงต้องรับผิดเพียงในกรณีชำรุดบกพร่อง หรือความเสียหายดังกล่าวในข้อ 7 เท่านั้น

แต่แล้วเหตุการณ์ไม่คาดฝันก็เกิดขึ้นจนได้!!!

ทั้งนี้ “ผศ.ดร.ณัฐพงศ์ มกระธัช” ผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายพัฒนาสิ่งแวดล้อมและกายภาพ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ ในฐานะอนุกรรมการโครงสร้างและสะพาน วิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย (วสท.) พร้อมกับที่ปรึกษาและทีมวิศวกรอาวุโส ลงพื้นที่ตรวจสอบความเสียหายจุดเกิดเหตุสะพานก่อสร้างถล่ม เล่าให้ฟังว่า โครงสร้างถล่มลงมาถือว่ามีขนาดใหญ่ ประกอบกับพื้นที่คับแคบ อาจจะทำให้การทำงานมีความล่าช้าบ้าง อยากให้ประชาชนเข้าใจการทำงาน ส่วนการใช้รูปแบบการก่อสร้างแบบ Launcher ที่มีคานเหล็กสีฟ้าที่อยู่ด้านบนเป็นตัวการก่อสร้างชั่วคราว เป็นวิธีการก่อสร้างที่ใช้อยู่ทั่วโลก เพราะมีความสะดวก รวดเร็ว ไม่กระทบการจราจร เป็นวิธีเลือกที่ดีที่สุด เพราะทำให้ประชาชนยังสามารถสัญจรได้ปกติ หากทำตามหลักวิศวกรรมทั้งหมดค่อนข้างมีประโยชน์มากกว่ามีข้อเสีย

"สำหรับการลงพื้นที่ครั้งนี้เป็นการถอดบทเรียนจากปัญหาที่เกิดขึ้นเพื่อเผยแพร่ให้วิศวกรที่ทำงานในขณะนี้ทำการตรวจสอบขั้นตอนการทำงานให้รอบคอบและปลอดภัยมากขึ้น แม้ว่าการก่อสร้างจะต้องเร่งทำงานให้ทันกับเวลา แต่ก็ควรเน้นเรื่องความปลอดภัยเป็นหลัก และการถอดบทเรียนก็จะช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้ประชาชนได้

อย่างไรก็ตามสิ่งที่ต้องระมัดระวังในการรื้อถอนสิ่งปลูกสร้างที่เสียหายออกจากพื้นที่ แม้จะมีประกายไฟจากการตัดเหล็กหรือน้ำมันเชื้อเพลิงจากรถยนต์ที่ได้รับความเสียหาย จากการสอบถามทีมวิศวกรอาวุโสมั่นใจว่าไม่มีผลกระทบรุนแรงถึงขั้นต้องอพยพประชาชนจากพื้นที่และสามารถควบคุมได้ เพียงแต่ต้องใช้ระยะเวลา 7 วัน ซึ่งเหมาะสมที่สุด เพราะไม่ควรเร่งรื้อถอน อาจเกิดเหตุสุดวิสัยได้

ขณะที่ “ศ.ดร.อมร พิมานมาศ” นายกสมาคมวิศวกรโครงสร้างแห่งประทศไทย กล่าวว่า การก่อสร้างโครงสร้างสะพานขนาดใหญ่ โดยเฉพาะในเขตชุมชน เป็นงานที่อันตรายและมีความเสี่ยงมาก แต่ก็มีหลักปฏิบัติทางวิศวกรรมที่ครอบคลุมอยู่แล้ว แม้กระนั้นก็ยังเกิดอุบัติเหตุอยู่บ่อยครั้ง ทำให้เกิดการตั้งคำถามถึงมาตรฐานการทำงาน การกำกับดูแล และการควบคุมการก่อสร้างว่ามีการบังคับใช้อย่างจริงจังแค่ไหน ทั้งนี้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการก่อสร้างทั้งหมด ไม่ว่าจะเป็นผู้ประกอบการ วิศวกร ที่ปรึกษา ตลอดจนถึงหน่วยงานเจ้าของโครงการ จะต้องดำเนินการต่างๆ ให้เป็นไปตามหลักและขั้นตอนทางวิศวกรรมอย่างเคร่งครัด และต้องคำนึงถึงความปลอดภัยของประชาชนเป็นอันดับแรกสุด

การที่ “คานสะพานยกระดับอ่อนนุช-ลาดกระบัง” ถล่ม! เป็นเหตุการณ์ที่ไม่มีใครคาดคิดมาก่อน ซึ่งนับเป็นบทเรียนราคาแพงที่ไม่สามารถประเมินค่าได้! เพราะเหตุการณ์นี้มีความเสียหายทั้งงบประมาณ และชีวิตคน!