สกู๊ปแกะรอยคดีเด็ด...รัฐบาลขับเคลื่อนมาตรการแก้ไขปัญหาค้ามนุษย์เพื่อหวังประเทศไทยก้าวขึ้นสู่ Tier 2 ปลายปี 65

ปัญหาการค้ามนุษย์ ในปัจจุบัน มีความรุนแรงมากขึ้น ทั้งในประเทศและต่างประเทศ ตามกระแสโลกาภิวัตน์ ขอให้เกิดภาวะโลกไร้พรมแดน ความเจริญก้าวหน้าของเส้นทาง สมาคมและเทคโนโลยีที่ก้าวหน้า ที่สมัยจากข้อมูลข่าวสาร ทำให้เกิดเครือข่ายธุรกิจผิดกฎหมาย และขบวนการค้ามนุษย์ที่มีความซับซ้อนมากขึ้น จนกลายเป็นองค์กรอาชญากรรมข้ามชาติ ความไม่เท่าเทียมกันในสังคมเป็นความจริง ที่มีมาอย่างยาวนานจนถึงปัจจุบัน หรือว่าจะเป็นเรื่องของเพศ เชื้อชาติ การศึกษาโดยเฉพาะอย่างยิ่ง ความเป็นอยู่ ที่ไม่เท่าเทียมกัน นำไปสู่การมองข้ามศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ด้วยกัน เกิดการซื้อขายมนุษย์ด้วยกันเยี่ยงสินค้า การทารุณและการบังคับใช้แรงงานที่เกินขอบเขตของกฎหมาย การบังคับขู่เข็ญใช้กลอุบายเพื่อให้มนุษย์ด้วยกัน ครับประเวณีต่างๆ ซึ่งเกิดขึ้นทุกด้านในสังคมเชื้อชาติ แม้แต่ในประเทศไทย การกระทำความผิดฐานค้ามนุษย์ เป็นการกระทำความผิดที่รุนแรง และมีความซับซ้อน ซึ่งทางรัฐบาล ได้ดำเนินการ แก้ไขปัญหาในกรอบเวลาที่กำหนด เชื่อมั่นว่าเป็นอย่างยิ่งว่า ประเทศไทยจะได้รับการเลื่อนระดับเข้าสู่ Tier 2 อย่างแน่นอน รัฐบาลคาดจับค้ามนุษย์สูงขึ้น หวังไทยขึ้น Tier 2 ปลายปีนี้ เป็นที่ประจักษ์ พัฒนาการในการขับเคลื่อนมาตรการแก้ไขปัญหาของประเทศไทยดีขึ้นตามลำดับ อันเป็นผลงานของรัฐบาล และ พล.อ.ประวิตร วงษ์สุวรรณ ที่กำกับดูแลจนทำให้การจัดอันดับประเทศไทยในรายงาน TIP Report เลื่อนระดับดีขึ้นอย่างต่อเนื่องจากเทียร์ 3 ในปี 2557 และ 2558 ขึ้นอยู่ในเทียร์ 2 ตั้งแต่ปี 2561 เป็นเวลา 3 ปี แต่อย่างไรก็ตาม ในปี 2564 ประเทศไทยได้รับการจัดอันดับอย่างไม่เป็นธรรมลงมาให้อยู่ในระดับ Tier 2 Watchlist ซึ่งรัฐบาลเห็นว่า เป็นการประเมินของฝ่ายสหรัฐอเมริกาที่ไม่คำนึงถึงผลกระทบจากมาตรการ Locked down ในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคโควิด-19 พล.อ.ประวิตร วงษ์สุวรรณ รองนายกรัฐมนตรี ในฐานะประธานการประชุมคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ (ปคม.) จึงได้สั่งการทุกหน่วยงานปรับยุทธศาสตร์การแก้ปัญหาค้ามนุษย์ และตั้งเป้าหมายผลักดันให้ประเทศไทยกลับสู่สถานะ Tier 2 อย่างจริงจัง โดยได้มอบหมาย พล.ต.อ.ดร.ธรรมศักดิ์ วิชชารยะ รองเลขาธิการนายกรัฐมนตรีฝ่ายการเมือง บูรณาการความร่วมมือภาคีเครือข่ายทั้งภาครัฐ ได้แก่ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ กระทรวงแรงงาน กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ รวมไปถึง NGOs อาทิ โครงการอาเซียนออสเตรเลีย เพื่อต่อต้านการค้ามนุษย์ (ASEAN-ACT) โครงการ USAID CTIรัฐบาลP Thailand และมูลนิธิ IJM โดยปรับรูปแบบการสืบสวนสอบสวนแบบออนไลน์ในช่วงโควิด มุ่งเน้นพัฒนาศักยภาพเจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงาน และยกระดับมาตรฐานการปฏิบัติงานในระดับสากล ส่งผลให้รัฐบาลไทยมีผลงานในไตรมาสแรกอย่างเป็นรูปธรรม ได้แก่ สถิติการดำเนินคดีค้ามนุษย์ในช่วง 3 เดือนแรกเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยยะสำคัญ มีสถิติจับกุมตั้งแต่ 1 ม.ค. - 31 มี.ค.65 อยู่ที่ 73 คดี แยกเป็นการแสวงหาประโยชน์ทางเพศ 64 คดี แรงงานและขูดรีด 6 คดี ขอทาน 3 คดี โดยคาดการณ์ว่าในปี 65 นี้ สถิติการดำเนินค้ามนุษย์ของประเทศไทยจะเพิ่มสูงขึ้นกว่าปีที่ผ่านมา จนเป็นที่น่าพอใจของ J/TIP ประเทศสหรัฐอเมริกา รวมถึง การดำเนินโครงการนวัตกรรมสำคัญในเชิงรุกที่โดดเด่น อาทิ การจัดตั้งศูนย์คัดแยกผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์ (ดอนเมือง) เพื่อรองรับการภารกิจเพิ่มประสิทธิภาพในการคัดแยกผู้เสียหายให้ได้มาตรฐานสากล แนวทางกลไกการส่งต่อระดับชาติ (National Referral Mechanism) มาตรฐานการปฏิบัติงาน (SOP) การตรวจคัดกรองเบื้องต้น เพื่อแสวงหาข้อบ่งชี้ สำหรับบุคคลที่มีเหตุอันควรสงสัยได้ว่าอาจเป็นผู้เสียหายจากการแสวงหาประโยชน์ด้านแรงงาน แรงงานบังคับ หรือการค้ามนุษย์ด้านแรงงาน เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องใช้ประกอบการดำเนินงานในรูปแบบเดียวกันอย่างมีประสิทธิภาพ ทั้งนี้ ประเทศไทยได้ส่งรายงานสถานการณ์การค้ามนุษย์ของประเทศไทย (Progress Report) ให้แก่กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐอเมริกาแล้วเมื่อ 4 เม.ย.65 สำหรับความคืบหน้าล่าสุด พล.อ.ประวิตร กำชับทุกหน่วยงานร่วมมือกันขจัดและยับยั้งการค้ามนุษย์ให้หมดไปจากประเทศไทยในคราวการประชุมคณะกรรมการประสานและกำกับการดำเนินงานป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ (ปกม.) ครั้งที่ 2/2565 เมื่อ 8 เม.ย.65 ณ ทำเนียบรัฐบาล โดยที่ประชุมได้เห็นชอบบันทึกข้อตกลงว่าด้วยความร่วมมือระหว่างรัฐบาลไทยและรัฐบาลออสเตรเลียในการจัดตั้งสถาบันฝึกอบรมเพื่อต่อต้านการค้ามนุษย์ (Agreement between the Royal Thai Government and the Australian Government concerning Anti Trafficking Academy) ซึ่งจะลงนามในการประชุมเอเปค ปี 2565 เพื่อมุ่งสู่สถาบันแห่งความเป็นเลิศด้านวิชาการในการต่อต้านการค้ามนุษย์ระดับภูมิภาคนี้ (Center of Excellence) พล.ต.อ.ดร.ธรรมศักดิ์ เปิดเผยว่า พล.อ.ประวิตรฯ ทุ่มเททำงานอย่างต่อเนื่อง เอาจริงเอาจังกับการแก้ไขปัญหาการค้ามนุษย์ให้หมดสิ้นไป พร้อมกำชับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และ NGOs ผสานความร่วมมือดำเนินการต่อต้านการค้ามนุษย์ในกรอบเวลาที่กำหนด และเชื่อมั่นว่าเป็นอย่างยิ่งว่า ประเทศไทยจะได้รับการเลื่อนระดับเข้าสู่ Tier 2 อย่างแน่นอนในปีนี้ ภักดี วีระรัตน์